- تاریخ انتشار : پنجشنبه 16 آوریل 2026 - 6:03
- کد خبر : 1740 چاپ خبر
الگوی پیشرفت تمدن اسلامی جامعترین نسخه جایگزین پس از افول تمدن غربی برای بشریت است
کارشناسان دینی در برنامه «گفتمان سازندگی» مرکز تبیان در کابل با بررسی الگوی پیشرفت در اندیشه امام خمینی و امام خامنهای، تأکید کردند که در شرایط افول تمدن غربی و بیاعتباری ارزشهای آن، الگوی ترقی تمدن اسلامی بهعنوان «نقشه الهی» میتواند جامعترین نسخه برای تأمین کرامت انسانی، عدالت اجتماعی و حقوق مستضعفان در جامعه بشری باشد.
خبرگزاری صدای افغان (آوا) – کابل: درپی بی اعتبار شدن ارزشهای تمدن غربی و افول رویای امریکایی، این روزها مسئله الگوهای کاربردی ترقی جوامع بشری جهت نیل به اهداف غایی انسان، محور توجه نشستها و گفتوگوهای نخبگانی اندیشکدههای دنیا قرار گرفته است، ازهمینرو، کارشناسان دینی و علمی در دومین برنامه این هفته «گفتمان سازندگی» مرکز تبیان در کابل، دیروز چهارشنبه، ۲۶ حمل ۱۴٠۵ شمسی، پیرامون الگوی پیشرفت و ترقی در اندیشه امامین انقلاب اسلامی (امام خمینی و خامنهای) رضوانالله تعالی علیهم به بحث و بررسی پرداختند.
در این برنامه دكتور محمد عارف صداقت، نخبه علمی و دینی و استاد دانشگاه، با اشاره به برخی مولفههای نظری توسعه در تمدن غربی گفت: «در تمدن غربی مفهوم توسعه الکوی واحد و مشخصی ندارد؛ بلکه تغییر ساختاری پایدار در جوامع انسانی در سطوح زندگی افراد، نظامات و اجتماع را شامل میشود.»
به گفته او، صنعتی شدن اقتصاد، تغییر نهادهای اجتماعی از خانواده تا اجتماع، دولت و سایر ساختارها را میتوان در نظریه توسعه غربی مورد مداقه و بررسی قرار داد.
این استاد دانشگاه با بیان اینکه الگوی پیشرفت و ترقی در اندیشه امامین انقلاب اسلامی را باید با محوریت توحید مورد واکاوی و تدقیق قرار داد، تصریح کرد که در الگوهای مکاتب بشری، مسئله توسعه بیشتر مادی و سود محور است.
وی با تاکید براینکه بنابر این نظریه توسعه تمدن غربی قادر به رساندن بشر در هدف غایی آن نشده، اظهار داشت، از همینرو، امامین انقلاب متفقا و مشترکا در مسئله نظام سازی تمدن اسلامی، با رویکرد و چارچوبتصوری توحید محور، برای تمدن بشر نقشه زندگی بازتعریف و ترسیم نمودهاند که اگر امروز جمهوری اسلامی ایران توانسته در اوج اقتدار خودش دست یابد؛ ناشی از تمسک و تأسی بر همین الگوی پیشرفت و ترقی است.
دکتر صداقت با اشاره به نقشه خدا و هندسه الهی که نظریات امامین انقلاب بهعنوان طرحهای اصلی برای الگوی پیشرفت تمدن اسلامی تاکید شده است، گفت: «از دیدگاه آنان جامعه بشری باید طبق ارزشهای دینی که مبانی آن قرآن و احادیث است، مولفههای ترقی را ساختارمند بسازد؛ بهخاطریکه این الگو از همه ابعاد جامع و کامل بوده و متضمن سعادتمندی انسانها در دنیا و آخرت خواهد بود.»
وی با اشاره به اینکه در نظریه توسعه غربی، انسان صرفا یک ماشین ابزار تولید است، بیان داشت، اما در دیدگاه امامین انقلاب؛ مباحث اساسی چون کرامت انسانی، عدالت اجتماعی و عدم شکافهای طبقاتی از جمله دکترین اصلی تلقی میشود.
در ادامه برنامه، حجتالاسلام سید پیوندعلی سجادی، عالم مباحث دینی، با بیان اینکه کاملترین نسخه به جای تمدن غربی برای بشریت، الگوی پیشرفت اسلامی میتواند باشد، گفت: «وقتی ما اندیشه امامین انقلاب را بررسی میکنیم، بنیانهای نظری آن بزرگواران بر مبنای پاردایمهای قرآنی استوار است.»
وی با تاکید بر اینکه امامین انقلاب راه ترقی و پیشرفت در جوامع اسلامی را عمل به مفاد و دستورات قرآن میدانستند، اظهار داشت که دلیل اصلی آن نیز مبحث در نظر داشتن عدالت اجتماعی در کتاب الهی است.
به باور آقای سجادی وقتی در همه ابعاد جامعه دستورات قرآنی عملی گردد، عدالت اجتماعی تحقق یابد، ظلم و ستمگری ساختاری از جوامع اسلامی برچیده شود؛ بسترهای واقعی پیشرفت در تمدن اسلامی فراهم و مهیا میگردد.
وی تفاوت اساسی الگوی توسعه تمدن غربی میان الگوی پیشرفت تمدن اسلامی را در قواعد اصلی این دو مکتب عنوان نموده و تصریح کرد؛ در الگوی توسعه تمدن غربی کرامت انسانی، عدالت اجتماعی و تامین حقوق مستضعفان مسئله اساسی نبوده بلکه در چهبسا مصداقهای عینی تمدن غربی، اصلهای مزبور بهصورت جدی پایمال شده است.
این آگاه به مسایل دینی همچنین افزود، که اما برعکس الگوی توسعه تمدن غربی، در الگوی پیشرفت تمدن اسلامی، در نظرگرفتن کرامت انسانی، تامین عدالت اجتماعی و حقوق مستضعفان از جمله اصول تغییر ناپذیر بهشمار میرود.
به باور وی، دفاع و ایستادگی نظام جمهوری اسلامی ایران در برابر زیاده خواهی های رژیمهای استکباری و صهیونیستی، در حمایت از مظلومان جهان، جهت حفظ و صیانت از عزت، کرامت و استقلالیت انسانی و اسلامی، مصداق عینی الگوی پیشرفت و ترقی در اندیشه امامین انقلاب با تأسی از آموزههای دینی و اسلامی است.