خبرگزاری صدای افغان(آوا)-قم: گفتمان راه تعالی مرکز فعالیت‌های فرهنگی اجتماعی تبیان در قم با عنوان «وظایف منتظران در زمان غیبت کبری»، از سلسله گفتمان‌های مهدوی جشن نیمه شعبان برگزار شد. در آغاز این گفتمان، حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر سید اسدالله موسوی‌نژاد، پژوهشگر علوم دینی، به تشریح ابعاد اعتقادی و عملی انتظار پرداخت.

وی با اشاره به مناسبت پانزدهم شعبان، این روز را میثاقی دوباره با امام عصر (عج) توصیف کرد و گفت: نیمه شعبان فرصتی برای تجدید عهد با حضرت ولی‌ عصر(عج) است تا منتظران با آمادگی معنوی، با آن حضرت پیمان ببندند و بر پایبندی به عهد خود تا سال آینده تأکید کنند.

این پژوهشگر علوم دینی در ادامه، وظایف منتظران را در دو بخش اعتقادی و عملی دسته‌بندی کرد و افزود: نخستین جنبه، وظایف اعتقادی است. ایمان به امامت و عصمت حضرت مهدی (عج)، باور به حیات ایشان و یقین به نظارت آن حضرت بر اعمال انسان‌ها، از ارکان اساسی اعتقاد منتظران به شمار می‌رود. وی تأکید کرد: بر اساس روایات، اعمال انسان‌ها در محضر امام عصر (عج) عرضه می‌شود و این باور، مسئولیت‌پذیری اخلاقی و معنوی را در انسان تقویت می‌کند.

موسوی‌نژاد همچنین ایمان به اینکه حضرت مهدی (عج) امام دوازدهم و رهبر الهی بشریت است و معرفت نسبت به ایشان امری واجب به شمار می‌رود را از دیگر وظایف اعتقادی منتظران برشمرد و تصریح کرد: در روایات آمده است هرکس امام زمان خویش را نشناسد، به مرگ جاهلیت از دنیا رفته است؛ از این ‌رو شناخت، اطاعت و پیروی از آن حضرت همچون اطاعت از خداوند متعال و پیامبر اکرم (ص) واجب است.

وی اعتقاد راسخ به ظهور حضرت و برپایی عدالت جهانی را دومین محور اعتقادی منتظران دانست و افزود: منتظر حقیقی باید یقین داشته باشد که ظهور امام عصر (عج) تحقق خواهد یافت و جهان پس از فراگیر شدن ظلم و ستم، به دست آن حضرت سرشار از عدل و داد خواهد شد.

این پژوهشگر دینی، دعا برای تعجیل در فرج و سلامتی امام زمان (عج) را از مهم‌ترین وظایف منتظران عنوان کرد و گفت: در روایات متعددی از معصومان (ع)، از جمله امیرالمؤمنین (ع)، امام صادق (ع) و حضرت فاطمه زهرا (س)، بر دعا برای فرج تأکید شده و این عمل از برترین عبادات در عصر غیبت شمرده شده است.

وی با اشاره به جایگاه اخلاق در فرهنگ انتظار، احترام به پدر و مادر را نیز از وظایف اعتقادی منتظران برشمرد و خاطرنشان کرد: قرآن کریم و روایات اهل ‌بیت (ع) بر نیکی به والدین تأکید فراوان دارند و منتظر واقعی باید این اصل اساسی را در زندگی خود نهادینه کند.

موسوی ‌نژاد در بخش دوم سخنان خود به وظایف عملی منتظران پرداخت و اظهار داشت: خودسازی و تزکیه نفس، نخستین گام در مسیر انتظار است. فردی که به اصلاح نفس نپرداخته و از رذایل اخلاقی همچون ظلم، بدگویی و تفرقه دوری نمی‌کند، نمی‌تواند در اصلاح جامعه نقش‌آفرین باشد. جامعه‌سازی و تحقق عدالت، در گرو تهذیب فردی است.

وی افزود: منتظر حقیقی باید در مسیر اتحاد جامعه اسلامی، گذشت نسبت به خطاهای دیگران و رفتار عادلانه گام بردارد. بدون تزکیه نفس، ادعای انتظار معنای حقیقی نخواهد داشت.

این کارشناس علوم دین، پایبندی کامل به شریعت اسلامی را از دیگر وظایف عملی منتظران دانست و تأکید کرد: پذیرش گزینشی احکام دینی با روح انتظار سازگار نیست. منتظر واقعی باید تمامی دستورات الهی، اعم از کوچک و بزرگ، را همانگونه که در قرآن کریم و سنت پیامبر اکرم (ص) بیان شده، بپذیرد و به آن عمل کند.

وی امر به معروف و نهی از منکر را از مهم‌ترین مسئولیت‌های اجتماعی منتظران عنوان کرد و با ابراز نگرانی از کمرنگ شدن این فریضه الهی در جامعه گفت: قرآن کریم و روایات اهل ‌بیت (ع) بر اهمیت این اصل تأکید فراوان دارند، اما در عمل شاهد بی‌تفاوتی نسبت به منکراتی چون احتکار، گران ‌فروشی و ناهنجاری‌های اجتماعی هستیم. در حالی ‌که احیای این فریضه می‌تواند جامعه را در مسیر اصلاح و عدالت قرار دهد.

موسوی‌نژاد  تأکید کرد: انتظار، مفهومی صرفا احساسی یا شعاری نیست، بلکه مجموعه‌ای از باورهای عمیق اعتقادی و رفتارهای مسئولانه فردی و اجتماعی است که باید در زندگی منتظران تجلی یابد.

در ادامه این گفتمان، حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر شفیعی با طرح این پرسش که چقدر امام زمان (عج) در متن زندگی ما حضور دارد؟ گفت: متأسفانه بسیاری از ما تنها در ایام شادی اهل ‌بیت (ع)، سالروز ولادت حضرت، روزهای جمعه یا هنگام قرائت دعای ندبه به یاد امام عصر (عج) می‌افتیم؛ در حالی‌ که در روایات تأکید شده است: «لا تنسوا ذکره»؛ هیچ‌گاه یاد امام زمان را فراموش نکنید.

وی افزود: باید از خود بپرسیم چه اندازه یاد آن حضرت در فکر، ذکر و سبک زندگی ما جاری است؟ در دعا می‌خوانیم: خدایا یاد امام زمان را از ما مگیر؛ زیرا اگر انسان گرفتار گناه شود، به ‌تدریج یاد امام از دل او کمرنگ می‌شود. گناه، حجاب میان دل انسان و ولی خداست.

این پژوهشگر علوم دینی با اشاره به فراز «ولا تنسنا انتظاره» ادامه داد: باید از خدا بخواهیم روح انتظار را از ما نگیرد. انتظار، یک حالت دائمی و فعال است. گاهی برای تماشای یک مسابقه فوتبال یا یک برنامه عادی، ساعت‌ها بلکه یک شبانه ‌روز زودتر در ورزشگاه حاضر می‌شویم تا جای مناسبی بگیریم؛ اما آیا حاضریم برای ظهور امام زمان (عج) نیز چنین شوق و آمادگی‌ای داشته باشیم؟ برای ظهور ایشان چه اندازه وقت می‌گذاریم و چه میزان دغدغه داریم؟

وی با تأکید بر ضرورت تقویت باور قلبی نسبت به جایگاه امام عصر (عج) اظهار داشت: وقتی به قرآن کریم مراجعه می‌کنیم، در می ‌یابیم که خداوند متعال قدرت عظیمی به امام معصوم (ع) عطا کرده است؛ قدرتی که جلوه کامل آن در عصر ظهور آشکار خواهد شد. ما به این قدرت باور داریم، اما باید این باور را به یقین تبدیل کنیم. بسیاری از ما که در مسیر جمکران قدم می‌زنیم، شناخت و محبت داریم، اما یقین‌مان نیازمند تقویت است.

دکتر شفیعی دعا برای تعجیل در فرج را از مهم‌ترین وظایف منتظران دانست و گفت: حتی صلوات فرستادن برای امام زمان (عج) نوعی دعاست. نذر صلوات برای سلامتی و تعجیل در ظهور حضرت، به ‌ویژه اگر به‌ صورت جمعی باشد، آثار بیشتری خواهد داشت؛ چرا که دعاهای جمعی تأثیر و برکت افزون‌تری دارند.

وی با نقل حکایتی برای تبیین فقر ذاتی انسان در برابر خداوند گفت: انسانی که چیزی در اختیار ندارد، ناچار دست نیاز به سوی دیگران دراز می‌کند؛ ما نیز در برابر خداوند متعال فقیر مطلق هستیم. پس بیاییم همگی با هم، دست به دعا برداریم و به در خانه امام زمان (عج) متوسل شویم.

شفیعی تأکید کرد: کسی که یاد امام را در دل زنده نگه دارد، منتظر واقعی باشد، به عمر، قدرت، معنویت و ظهور حضرت ایمان داشته باشد و برای ایشان دعا کند، هرگز ناامید نخواهد شد.

وی در پایان خاطرنشان کرد: بسیاری از زائران قدم ‌به ‌قدم مسیر جمکران را با نیت تعجیل در ظهور طی می‌کنند؛ امید است این گام‌ها زمینه‌ساز افزایش باور و یقین ما شود. باید باور کنیم که امام زمان (عج) ناظر بر افکار، کردار و رفتار ماست و هر زمان که مصلحت الهی اقتضا کند، ظهور خواهد کرد و جهان را از ظلم و نابسامانی نجات خواهد داد و آن روز، مؤمنان طعم حقیقی زندگی را خواهند چشید.