خبرگزاری صدای افغان (آوا) – کابل: همزمان با تشدید گرمای هوا، خشکسالی‌های پیاپی و تغییرات اقلیمی در سراسر جهان، آگاهان امور اجتماعی در اولین برنامه این هفته «گفتمان سازندگی؛ بررسی چالش‌ها و ارائه راهکارها» که هر هفته دو بار از سوی مرکز تبیان در کابل برگزار می‌شود، روز یکشنبه ۲۶ اسد، معضلات کم‌آبی در کابل را تهدیدی جدی برای آینده شهروندان این ولایت دانستند.

در این برنامه، سید علی بکتاش، فعال و آگاه امور اجتماعی، مدیریت حوزه دریایی کشور را عامل افزایش آب‌های زیرزمینی دانست و گفت: «یکی از مزایای مهار و مدیریت آب‌های کشور، مرطوب شدن قشر سطحی زمین و جذب بهتر آب در آن است.»

به گفته وی، اگر حوزه‌های دریایی کشور با ساختن بندها و سدهای آبی مدیریت شوند، علاوه بر ذخیره‌سازی آب در مواقع خشک‌سالی که بحران‌های کم‌آبی را کاهش می‌دهد، در جذب باران‌های موسمی نیز مؤثر خواهند بود.

آقای بکتاش یکی از عمده دلایل بحران کم‌آبی در کابل را وابستگی مردم به آب‌های زیرزمینی دانسته و افزود: «زمانی که منبع استفاده از آب صرفاً از منابع زیرزمینی باشد، قطعاً هر جامعه‌ای دچار بحران کم‌آبی خواهد شد.»

وی با تأکید بر اینکه در کنار استفاده از آب‌های زیرزمینی باید از منابع آب‌های سطحی نیز بهره‌گیری شود، گفت: «وقتی منابع را افزایش دهیم، قطعاً نیازها برطرف و چالش‌ها حل خواهد شد.»

بکتاش مدیریت سیلاب‌ها را نیز در بهره‌گیری از آنها جهت رفع بحران کم‌آبی در کشور مؤثر دانست و افزود: «سیلاب‌ها در اصل تهدید هستند، اما اگر مهار و مدیریت شوند، می‌توان با ساختن سدهایی از آنها برای مقابله با خشک‌سالی‌ها استفاده بهینه نمود.»

وی چالش‌های کم‌آبی را یک بحران جهانی دانست و یکی از مهم‌ترین پیامدهای آن را عدم دسترسی شهروندان، به‌ویژه ساکنان شهر کابل، به آب‌های آشامیدنی سالم عنوان کرد و گفت: «متأسفانه نبود آب آشامیدنی صحی کافی باعث بروز بیماری‌های مختلف، کاهش سطح بهداشت و حفظ‌الصحه در جامعه و شهر کابل می‌شود.»

این فعال امور اجتماعی پیامد دیگر معضل کم‌آبی در کابل را افزایش هزینه‌های استفاده از آب بیان کرد و تصریح نمود که علاوه بر افزایش قیمت آب، کم‌آبی باعث کوچ‌های اجباری و جابجایی‌های داخلی نیز خواهد شد.

وی راه‌حل چالش‌های کم‌آبی در کشور و بویژه پایتخت را مدیریت منابع آبی دانسته و از حکومت خواست تا با ایجاد بندها و سدها، نه‌ تنها معضل آب‌های آشامیدنی بلکه بحران اصلی ناشی از خشک‌سالی‌ها را نیز پایان دهد.

بکتاش آگاهی‌دهی مردم درباره روش استفاده صحیح و سالم از آب توسط دولت را یکی دیگر از راهکارهای مؤثر در حل بحران کم‌آبی دانست و افزود: «متأسفانه فعلاً در کابل استفاده اساسی و درست از آب‌های زیرزمینی صورت نمی‌گیرد و حفر چاه‌ها و بهره‌برداری از آنها به شیوه‌های نادرست انجام می‌شود.»

در ادامه برنامه، عارف الفت، فعال و آگاه امور اجتماعی، با اشاره به عمده‌ترین عوامل کاهش آب در کابل گفت: «کاهش بارندگی ناشی از تغییرات اقلیمی و همچنین عدم جذب آب‌های باران به سفره‌های زیرزمینی، مشکل کم‌آبی را برای شهروندان کابل ایجاد کرده است.»

وی پایین بودن سطح آگاهی مردم در استفاده بهینه از آب در شهر کابل را نیز عامل مهمی در شکل‌گیری بحران کم‌آبی دانست و افزود که گرم شدن هوا یکی از اصلی‌ترین دلایل بحران کم‌آبی در جهان، افغانستان و به‌ویژه کابل است.

الفت با استناد به برخی آیات و روایات، عامل اصلی کم‌آبی در جهان و بویژه افغانستان و کابل را بازتاب اعمال نادرست و ناسالم انسان‌ها دانست و تأکید کرد: «متأسفانه جامعه بشری با انجام معاصی، نعمت‌ها را از خود می‌گیرد که از جمله آنها قطع بارندگی و بروز خشکسالی است.»

وی راه‌حل رفع خشک‌سالی‌ها را ضمن مدیریت صحیح منابع طبیعی، پرهیز از منکرات عنوان کرد و توصیه نمود که همه افراد جامعه باید از انجام رفتارهای ناشایست اجتناب کنند تا مورد غضب خداوند قرار نگیرند.